به گزارش سایت خبری مدارا: دیدبان نوشت: کمبود و قیمت گزاف دارو، رفتن به سمت داروخانهها را بسیار سخت کرده و حتی برخی از مردم به همین دلیل ادامه درمان یا شروع درمان منصرف میشوند. این گرانی و کمبود دارو با سلامت و جان مردم را میگیرد. موضع دولت تنها به «ما روی این موضوع حساس هستیم و در حال پیگیری آن هستیم.» ختم میشود. پیش از این (5 خرداد 1405) فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت درباره کمبود و گرانی دارو به دیدهبان ایران گفته بود: «بخش دولتی درمان بهویژه در حوزه بیماریهای خاص، خدمات بسیار ارزشمندی عرضه میکند. بنابراین، افرادی که در مسیر درمان قرار میگیرند، میتوانند از این خدمات بهرهمند شوند. البته، همانند بسیاری از کشورهای جهان، در بخش درمان دولتی به دلیل حجم تقاضا، صف انتظار وجود دارد و این موضوع امری طبیعی است. نکته مهم آن است که نباید تأثیر تحریمها، ناترازیها و تکانههای بینالمللی را نادیده گرفت. این عوامل بر تمامی صنایع اثرگذار هستند و صنعت دارو نیز از این قاعده مستثنا نیست.
البته دولت در این زمینه پیشبینیها و اقدامات مناسبی انجام داده است؛ از جمله تخصیص ارز ویژه و اعطای برخی معافیتهای خاص، زیرا این صنعت مستقیماً با سلامت و جان مردم در ارتباط است. {…} بخش قابلتوجهی از صنعت داروی کشور به خوداتکایی و خودکفایی رسیده است،
اما این به معنای تولید تمامی داروها در داخل کشور نیست. همچنان بخشی از داروهای مورد نیاز از طریق واردات تأمین میشود. تلاش دولت بر آن است که با بهرهگیری از ظرفیت بیمهها، آثار افزایش قیمت دارو را برای مردم کاهش دهد و دسترسی آنان به دارو را تسهیل کند.» ارز تخصیصی به این حوزه هم وسوسهبرانگیز است و آنطور که اعضای کمیسیون بهداشت و درمان میگویند از یک میلیارد دلاری که سازمان غذا و دارو برای دارو و تجهیزات گرفته 700 میلیارد دلار معادل 132 هزار و 174 میلیارد تومان آن مشخص نیست که در کجا هزینه شده است. موضوع دلارهایی با سرنوشت نامعلوم آنقدر به چشم مجلس آمده که تحقیق و تفحص از سازمان غذا و دارو را مطرح کرده و کلید زدهاند. در میان تمام این مشکلات حالا زمزمههای وجود قاچاق دارو دوباره قوت گرفته و خبرهای غیررسمی حاکی از آن است که بازار قاچاق دارو داغ است.
دیدهبان ایران درباره قاچاق دارو، تحقیق و تفحص از سازمان غذا و دارو و مشکلات کنونی دارو در کشور با همایون سامهیح نجفآبادی، نماینده کلیمیان و عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس دوازدهم گفتوگو کرده است.
مشروح گفتوگو با همایون سامهیح نجفآبادی، نماینده مجلس دوازدهم را در زیر بخوانید؛
سهولت خروج و ورود کالا از مرزهای ما نسبت به کشورهای دیگر بیشتر است
همایون سامهیح نجفآبادی، عضو کمیسیون بهداشت مجلس با اشاره به اینکه ارزی که برای ساخت دارو اختصاص یافته حدود 30 هزار تومان از دلار بازار ارزانتر است، گفت: «به طبع تامین مواد اولیه با ارز ترجیحی و تخصیص دلاری ارزانتر از دلار بازار آزاد به کارخانهها باعث ارزان شدن دارو میشود. از سوی دیگر، با محاصره دریایی و مشکلاتی که برای ورود و خروج کشتیها در تنگه هرمز وجود دارد، بقیه کشورهای حوزه خلیج فارس هم با مشکلات دارویی و کمبود دارو مواجه شدند. بهجز کشورهای جنوبی، اغلب کشورهای دیگر برای تهیه دارو با مشکلات زیادی روبهرو شدند. این کمبود دارو باعث قاچاق میشود. متأسفانه روشهای مختلف قاچاق و سهولت خروج و ورود کالا از مرزهای ما نسبت به کشورهای دیگر بیشتر است و در نتیجه دارو از کشور خارج میشود.»
دستگاههای نظارتی بر سامانه دارویی نظارت دارند
سامهیح در پاسخ به این سوال که چرا گفته میشود بیشتر داروهای خاص قاچاق میشود و این قاچاق تنها به شکل چمدانی نیست و فراتر از این است؟ گفت: «دارو به صورت سامسونتی هم قاچاق انجام میشود. متاسفانه تعدادی از کسانی که از عراق وارد ایران میشدند، در حد مجاز مسافری دارو با خود میبردند. اما تعجب من این است که داروهای خاص در سامانه تیتک ثبت هستند و وزارت بهداشت و همچنین دستگاههای نظارتی، از جمله وزارت اطلاعات، روی این موضوع متمرکز هستند و به این راحتی نمیشود داروهای بیماران خاص که در کشور با مشکلات عظیمی روبروست را از نظر وزارت بهداشت، بازرسی وزارت بهداشت و همچنین وزارت اطلاعات دور نگه داشت.»
او افزود: «من خبر ندارم و نمیدانم که واقعا داروهای خاص قاچاق شود یا خیر. اما اگر قاچاق شود یک جای کار مشکل دارد. تاکید میکنم که من خبر ندارم.»
دارو با حجم کم و زیاد از مرز خارج میشود
این عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس درباره این که روشهای قاچاق متفاوت چیست؟ گفت: «بعضی وقتها داروها به صورت کامیونی از مرز خارج میشود. دارو در حجمهای بالا و کم از مرز خارج میشود.»
او با بیان این که البته این اطلاعاتی است که من تا چهار یا پنج سال پیش داشتم، افزود: «نمیدانم در حال حاضر وضعیت چگونه است. ولی میدانم که اداره مبارزه با قاچاق هر سال اعلام میکند حجمهای زیادی از داروها ضبط میشود و این مشکل هنوز وجود دارد. تا پارسال هم این موضوع مطرح بود.»
شرکت پخش با همکاری داروخانه میتواند دارو قاچاق کند
سامهیح در پاسخ به این سوال که نشتی دارو از کجاست؟ کارخانه، شرکتهای پخش یا داروخانهها؟ گفت: «بیرودربایستی از کارخانه، شرکتهای پخش و داروخانهها است. البته اگر شرکت پخش بخواهد قاچاق دارو انجام دهد، با همکاری داروخانه اتفاق میافتد. یعنی همکاری داروخانه با شرکت پخش میتواند به نحوی انجام شود و دارو از این طریق خارج شود.»
او درباره تحقیق و تفحص از سازمان غذا و دارو برای سرنوشت مبهم 700 میلیون دلار، گفت: «البته کمبود دارو هم مطرح است. اعضای کمیسیون همگی در جریان هستند که سازمان غذا و دارو مشکل خاصی ندارد، اما به دلیل حساسیتی که یکی از اعضا نسبت به این موضوع داشته، به احترام ایشان این کار را انجام میدهند. قرار شده سازمان غذا و دارو یک گزارش مبسوط به کمیسیون ارائه کند. در صورت رد این گزارش، تحقیق و تفحص انجام خواهد شد.»