ناطق نوری از حضور در مجمع تشخیص مصلحت نظام کناره گیری کرد یا حذف شد؟

به نظر می‌رسد حذف نام ناطق نوری از فهرست اعضای مجمع تشخیص، احتمالا به معنای پایان فعالیت‌های رسمی او در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی باشد.

به گزارش سایت خبری مدارا؛ اعضای دوره نهم مجمع تشخیص مصلحت نظام منصوب شدند، اما در حکمی که عصر دیروز رهبر انقلاب برای معرفی اعضای دور جدید مجمع صادر کردند، نام علی اکبر ناطق نوری در این فهرست وجود ندارد.

کار علی اکبر ناطق نوری که از اعضای باسابقه مجمع تشخیص مصلحت نظام بود، در این نهاد به پایان رسید؛ نهادی که وظیفه آن به موجب اصل یکصد و دوزادهم قانون اساسی، حل اختلاف مجلس و شورای نگهبان و همچنین، مشاوره در اموری است که رهبری به آنان ارجاع می‌دهند.

در این زمینه می‌توان به تعیین سیاست‌های کلی نظام و حل معضلات نظام که از طرق عادی قابل حل نیست اشاره کرد. حالا با حذف نام ناطق نوری از فهرست اعضای مجمع، حجت الاسلام محسن اراکی به عنوان یکی از اعضای حقیقی، به عضویت مجمع تشخیص درآمد.

ناطق کناره گیری کرد یا حذف شد؟

بنا به گزارش اکوایران، علی اکبر ناطق نوری ۵ سال پیش، در اردیبهشت ۱۳۹۶ پس از حدود ۲۸ سال فعالیت به عنوان مسوول گروه بازرسی دفتر رهبری، از این جایگاه استعفا کرد؛ مسئولیتی که مقام معظم رهبری در تاریخ ۱۸ دی ماه ۶۸ به ناطق سپردند. رهبری در آن سال، در حکم مسئولیت ناطق نوشتند: «با توجه به اهمیت رسیدگی و تفحص در امور کارگزاران و مجریان و با عنایت به این که گزارش‌ها به این دفتر به عنوان آخرین مرجع شکوه و دادخواهی و توصیف امور نامطلوب باید به پاسخ و نتیجه‌یی تعیین‌کننده نایل گردد و با معرفت به سوابق برجسته‌ی جنابعالی و مسؤولیت‌ها و تجاربی که در طول مدت ده ساله برعهده داشته و کسب کرده‌اید، تشکیل و اداره‌ی گروه بازرسی این دفتر را به جنابعالی محول می‌کنم.»

ناطق نوری سوم خرداد سال ۹۶ و پس از استعفا، در حالی که تنها چند روز به برگزاری انتخابات ریاست جمهوری باقی مانده بود، دلیل کناره گیری اش از دفتر بازرسی رهبری را مواضع سیاسی خود عنوان کرد. او به خبرگزاری شفقنا گفته بود: «این یک واقعیت است که تعارض حقیقی بین فعالیت سیاسی افراد در موقعیت‌های انتسابی به رهبری و حفظ جایگاه دفتر ایشان وجود دارد که علی القاعده می‌بایست مبرای از گرایشات متداول سیاسی باشد، لذا این طبیعی بود که این تصمیم را بگیرم که هم نسبت به تحولات جامعه بی تفاوت نباشم و با دست باز‌تر بتوانم حرکت کنم و هم اینطور نباشد که رفتار‌های سیاسی فردی، چون بنده، موجبات القاء شبهه جانب داری دفتر مقام معظم رهبری از گروهی خاص را در اذهان فراهم کند.»

علی‌اکبر ناطق نوری که ریاست دوره چهارم و پنجم مجلس را فعالانه بر عهده داشت، ۲۵ سال پیش در محوریت اصولگرایان به عنوان نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری ۷۶ حضور یافت. ناطق با شکست در آن انتخابات در مقابل سیدمحمد خاتمی و همچنین پایان یافتن کار مجلس پنجم در سال ۷۹، مشی گوشه‌نشینی پیشه کرد تا آنجا که حتی در انتخابات جنجالی ۸۸، در برابر تهمت‌های محمود احمدی‌نژاد به برخی اعضای خانواده اش، لب به انتقاد باز نکرد و همچنان سکوت را ترجیح داد.

پایان ناطق در ساختار سیاسی ایران؟

حالا به نظر می‌رسد حذف نام او از فهرست اعضای مجمع تشخیص، احتمالا به معنای پایان فعالیت‌های رسمی او در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی باشد.

ترکیب جدید مجمع تشخیص مصلحت نظام گرچه نشان می‌دهد چهره‌های پیشکسوت کنار گذاشته شده و جوانتر‌ها در این دور انتخاب شده اند، اما درباره ناطق نوری یک دلیل دیگر نیز وجود دارد.

او از سال ۱۳۹۵ با صادق آملی لاریجانی و برادرش فاضل وارد یک مجادله کلامی شد مجادله‌ای که به جا‌های باریک رسید.

ابتدا ناطق نوری، ۷ تیر ۹۵ در مراسم شب قدر در حرم حضرت امام (ره) با انتقاد صریح از دستگاه قضاییه که آن مقطع ریاستش بر عهده آملی لاریجانی بود، اظهار کرد: «روزی یک نفر در دفتر بازرسی نزد من آمد و گفت من هیچ توقعی از شما ندارم و فقط می‌خواهم که از دادگاه بخواهید به پرونده من عادلانه رسیدگی شود؛ چرا باید تن مردم اینگونه بلرزد و مردم به این اجماع برسند که همه این‌ها خرابند؟ مردم این را می‌گویند؛ می‌گویند این‌ها اینگونه اند!»

به فاصله چند روز بعد از این سخنان انتقادی ناطق نوری، آملی لاریجانی ریاست وقت قوه قضاییه در اوایل تیرماه ۹۵ در همایش سالانه قوه قضاییه پاسخ ناطق نوری را اینچنین داد: «یک آقای بزرگواری استدلال کرده که من در دفتر کارم بودم و یک فرد آمده و گفته من هیچ توقعی ندارم جز اینکه در دادگستری به پرونده من عادلانه رسیدگی شود؛ و این آقا گفته که چرا باید اینگونه باشد که تن مردم بلرزد؛ و من از بابت اینگونه استدال‌ها و ارزیابی‌ها واقعا متاسفم. پس از گذشته ۳۷ سال کسانی که لسان انتقاد باز کرده‌اند، خودشان در این کشور مسئول بوده‌اند و حالا یک دفعه نقش عوض کرده‌اند و اپوزیسیون شده‌اند، برخی از این‌ها خودشان اشرافی‌گری را در کشور راه انداختند؛ اما یادشان رفته است، یک نگاه به خودشان و آقازاده‌ها و اطرافشان بیندازند و به سرمایه‌های مفسدی که با آن‌ها روابطی دارند نگاه کنند. آن وقت مشخص می‌شود که مشکل از کجاست».

 

پاسخ لاریجانی را سوده ناطق نوری، دختر رئیس وقت بازرسی دفتر آیت‌الله خامنه‌ای داد و سخنان رییس قوه قضاییه علیه پدرش را «غیراخلاقی و غیرمسوولانه» ارزیابی کرد.

اما قائله به همین جا ختم نشد. فاضل لاریجانی، برادر رئیس وقت قوه قضائیه در آذر ماه ۹۵، و در نامه‌ای اعلام کرد آماده است اموالش بررسی شود، به شرط آنکه درباره اموال علی اکبر ناطق نوری و محمود احمدی‌نژاد هم تحقیق شود.

این بار خود ناطق نوری به میدان آمد و در حاشیه برگزاری همایش مبارزه با فساد در اتاق بازرگانی تهران در جمع خبرنگاران، در پاسخ به سوالی در خصوص نامه فاضل لاریجانی به دستگاه قضائی، گفت: به نظر می‌رسد دو علت موجب بروز چنین واکنش‌هایی می‌شود، یکی صراحت لهجه بنده در بیان دیدگاه‌ها و نظراتم و دیگری مسئولیتی که در دفتر بازرسی مقام معظم رهبری بر عهده دارم. ناطق نوری افزود: قطعاً بازرسی همیشه به سود افراد نیست و در این بین منافع برخی افراد در پی بررسی‌هایی که صورت می‌گیرد به مخاطره می‌افتد و در نهایت آنان احساس خطر و ابراز گلایه می‌کنند که البته این ابراز نظر‌ها مهم نیست و کسی که در جایگاه بازرسی حضور دارد نباید از این رفتار‌ها برنجد. ناطق نوری با یک بیت شعر اظهار نظر‌های خود را تکمیل کرد که:

وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم

غیبت‌های معنادار ناطق در مجمع تشخیص

این موضع گیری آخرین واکنش ناطق نوری به مجادلات خانوادگی آن‌ها و دو برادر لاریجانی بود. اما یک پیامد داشت او به جلسات مجمع با ریاست صادق آملی لاریجانی نرفت. عکس‌های نشست‌ها نشان می‌داد شیخ نور در جلسات مجمع غیبت می‌کند. غیبتی که بی ارتباط با مجادله کلامی سال‌های قبل نبود و شاید همین غیبت‌ها دلیل پایان کار او در مجمع شد.

اراکی جایگزین نوری

با این همه نام ۶ عضو جدید در فهرست دوره نهم مجمع تشخیص مشاهده می‌شود. حجت الاسلام محسن اراکی به عنوان عضو حقیقی جدید مجمع و تنها روحانی اضافه شده به این فهرست است؛ فردی که به نظر می‌رسد جایگزین ناطق نوری شده است. متولد سال ۱۳۳۴ در نجف است. دکترای فلسفه غرب از دانشگاه پورتموث لندن گرفته و تاسیس شاخه نظامی مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق (سپاه نهم بدر) ازجمله فعالیت‌های او در سال ۶۲ است. او سال ۶۵ امام جمعه دزفول شد و در سال ۱۳۷۳ مرکز اسلامی و نمایندگی مقام معظّم رهبری در انگلیس را راه اندازی کرد. همچنین در ۱۳۸۴ به عضویت شورای عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی درآمد و در سال ۹۱ نیز با حکم رهبری، دبیر کلی مجمع تقریب مذاهب اسلامی شد.

چهره‌های جدید برای تشخیص مصلحت

علاوه بر حجت الاسلام محسن اراکی، سید کمال خرازی، محمدباقر ذوالقدر، علی اکبر احمدیان، عباسعلی کدخدایی و محمد مخبر نیز به عنوان اعضای حقیقی جدید مجمع تشخیص مصلحت نظام معرفی شدند.

همچنین عضویت غلامرضا آقازاده، علی آقامحمدی، محمود احمدی‌نژاد، محمدجواد ایروانی، محمدرضا باهنر، احمد توکلی، سعید جلیلی، غلامعلی حداد عادل، داود دانش جعفری، پرویز داودی، محسن رضایی، سیدمحمد صدر، محمدحسین صفار هرندی، محمدرضا عارف، محمد فروزنده، علی لاریجانی، حسین محمدی، حسین مظفر، سید مصطفی میرسلیم، سید مرتضی نبوی، علی اکبر ولایتی، صادق واعظ‌زاده و احمد وحیدی، شیخ حسن صانعی، قربانعلی دری نجف‌آبادی، محمود محمدی عراقی، مجید انصاری و غلامرضا مصباحی مقدم در مجمع تشخیص مصلحت نظام تمدید شد.